– डॉ. किशोर आण्णासाहेब थोरात
आज जागतिक निसर्ग संवर्धन दिन आहे. हा दिवस केवळ औपचारिकरित्या साजरा करण्याचा नसून, निसर्गाशी असलेले आपले नाते अधिक दृढ करण्याचा आणि पर्यावरण रक्षणाचा संकल्प करण्याचा दिवस आहे. कारण एक गोष्ट आज प्रत्येकाने लक्षात ठेवली पाहिजे—"निसर्ग वाचला तरच मानवजात वाचणार."
आज जग हवामान बदल, वाढते प्रदूषण, जंगलतोड, पाण्याची टंचाई आणि जैवविविधतेच्या ऱ्हासासारख्या गंभीर संकटांचा सामना करत आहे. ही संकटे अचानक निर्माण झालेली नाहीत, तर मानवी निष्काळजीपणाचे परिणाम आहेत. विकास आवश्यक आहे, परंतु तो निसर्गाचा विनाश करून नव्हे तर निसर्गाशी समतोल राखूनच झाला पाहिजे.
माझ्यासाठी निसर्ग संवर्धन हा केवळ विचार नसून सामाजिक जबाबदारी आहे. सामाजिक कल्याण एवं मानव संरक्षण संघाच्या माध्यमातून आम्ही राज्यभर विविध पर्यावरणपूरक उपक्रम सातत्याने राबवत आहोत. "एक झाड दत्तक योजना", हजारो वृक्ष लागवड व त्यांचे संगोपन, शाळा व महाविद्यालयांमध्ये पर्यावरण जनजागृती, स्वच्छता अभियान, प्लास्टिकमुक्त परिसराची चळवळ, तसेच नागरिकांना पर्यावरण संरक्षणासाठी प्रेरित करणारे अनेक सामाजिक उपक्रम आम्ही राबविले आहेत. वृक्षारोपण करून फोटो काढणे हे उद्दिष्ट नसून, त्या वृक्षाचे संगोपन करून त्याला मोठे करणे हीच खरी पर्यावरण सेवा आहे.
आजची तरुण पिढी ही देशाची ताकद आहे. त्यामुळे पर्यावरण रक्षणाची सर्वात मोठी जबाबदारीही त्यांच्यावर आहे. प्रत्येक तरुणाने दरवर्षी किमान एक तरी झाड लावून त्याचे संगोपन करावे. प्लास्टिकचा वापर कमी करावा, पाण्याची बचत करावी, कचऱ्याचे योग्य वर्गीकरण करावे, सायकलचा किंवा सार्वजनिक वाहतुकीचा वापर वाढवावा आणि आपल्या परिसरात स्वच्छता राखावी. सोशल मीडियावर संदेश शेअर करण्यापेक्षा प्रत्यक्ष कृती अधिक प्रभावी ठरते.
आज प्रत्येक गाव, प्रत्येक शहर आणि प्रत्येक कुटुंबाने पर्यावरण रक्षणाचा संकल्प केला तर भविष्यातील पिढ्यांना सुरक्षित, स्वच्छ आणि हिरवीगार पृथ्वी आपण देऊ शकू. निसर्ग आपल्याला जीवन देतो; म्हणून त्याचे संरक्षण करणे हे प्रत्येकाचे प्रथम कर्तव्य आहे.
चला, आजच्या या जागतिक निसर्ग संवर्धन दिनानिमित्त आपण सर्वजण एकत्र येऊन संकल्प करूया—
"एक व्यक्ती – एक झाड – एक जबाबदारी."
निसर्गाचे रक्षण म्हणजे मानवतेचे रक्षण. निसर्ग वाचला तरच मानवजात वाचणार!
– डॉ. किशोर आण्णासाहेब थोरात
महाराष्ट्र राज्य अध्यक्ष
सामाजिक कल्याण एवं मानव संरक्षण संघ